Industriële robots vormen het hart van moderne productie. Ze lassen auto’s, verpakken voedsel, assembleren elektronica en stapelen pallets sneller en consistenter dan mensen dat kunnen. Maar wat zijn industriële robots precies, welke soorten bestaan er, en wanneer is het zinvol om ze in te zetten? In dit artikel krijg je een helder overzicht — inclusief toepassingen, voordelen, beperkingen en de belangrijkste keuzes.
Wil je eerst het totaaloverzicht van robots (definitie, soorten, toepassingen, veiligheid)? Bekijk de Robots gids.
Wat zijn industriële robots?
Een industriële robot is een robot die in een productie- of industriële omgeving taken uitvoert zoals lassen, assembleren, verpakken of palletiseren. Industriële robots zijn meestal ontworpen voor:
- hoge herhaalbaarheid (steeds dezelfde beweging),
- betrouwbaarheid (lange uptime),
- snelheid en precisie,
- en vaak continu draaien in shifts.
De bekendste vorm is de robotarm, maar industriële robots omvatten meer dan alleen armen. Meer over robotarmen: Robotarm.
Waar worden industriële robots voor gebruikt? (toepassingen)
Hier zijn de meest voorkomende taken:
Pick-and-place (pakken en plaatsen)
Robots picken producten van een band en plaatsen ze in trays, dozen of machines. Vaak met vision voor herkenning en positionering.
Lassen (spotweld en booglassen)
Veel gebruikt in de automotive. Robots leveren constante kwaliteit en kunnen in lastige posities werken.
Assemblage en schroeven
Robots kunnen onderdelen positioneren en bevestigen. Bij variatie in producten zie je vaker cobots of flexibele cellen.
Verpakken, sorteren en labelen
Consistent, snel en vaak goed schaalbaar.
Palletiseren en depalletiseren
Robots stapelen dozen of zakken op pallets (of halen ze eraf), vaak met zware payloads. Wil je breder kijken naar implementatie en proces? Lees Automatisering met robots.
Soorten industriële robots (de belangrijkste types)
Industriële robots kun je indelen op basis van hun mechanische structuur. Dit bepaalt waar ze sterk in zijn.
Gearticuleerde robotarm (6-assig)
Herkenbaar aan: “arm” met meerdere draaipunten (meest veelzijdig).
Sterk in: lassen, assemblage, machinebelading, palletiseren.
Waarom populair: kan om obstakels heen werken en veel posities bereiken.
SCARA-robot
Sterk in: snelle assemblage en pick-and-place op een vlak.
Kenmerk: heel snel en nauwkeurig voor specifieke bewegingen.
Delta-robot (spider-achtige structuur)
Sterk in: razendsnelle pick-and-place van lichte producten (bijv. food).
Kenmerk: extreem hoge snelheid, vooral boven transportbanden.
Cartesian / gantry-robot
Beweegt langs: rechte assen (X/Y/Z).
Sterk in: grote werkgebieden, eenvoudige trajecten, hoge precisie.
Wil je een overzicht van alle robotcategorieën (niet alleen industrie)? Zie Soorten robots.
Industriële robot vs cobot: wat is het verschil?
Industriële robots zijn vaak:
- sneller en krachtiger,
- bedoeld voor hoge volumes,
- vaker in afgeschermde cellen.
Cobots zijn vaak:
- flexibeler en sneller te herprogrammeren,
- ontworpen om dichter bij mensen te werken (met veiligheidsfuncties),
- geschikt voor kleinere series en variatie. Meer: Cobot.
Welke onderdelen zijn belangrijk bij industriële robots?
De prestaties hangen sterk af van robot-onderdelen, zoals:
- actuatoren (kracht/snelheid),
- encoders (positie/precisie),
- vision (bij variabele producten),
- end-effectors (grippers, zuignappen, lasapparatuur),
- en de besturing/control (stabiliteit, veiligheid). Uitleg: Robot-onderdelen: sensoren en actuatoren.
Voordelen van industriële robots
Constante kwaliteit
Robots doen dezelfde beweging elke keer identiek, wat variatie en fouten vermindert.
Hogere productiviteit
Robots kunnen continu werken, vaak sneller dan handmatige processen, en zonder pauzes.
Veiligheid bij gevaarlijke taken
Robots kunnen werken met hitte, chemicaliën, zware lasten of repetitieve bewegingen.
Schaalbaarheid
Als de cel goed ontworpen is, kun je opschalen door extra robots, shifts of parallelle lijnen.
Beperkingen en valkuilen
Variatie is lastig (zonder extra systemen)
Als elk product net anders ligt of anders is, heb je vaak extra sensoren/vision en slimme integratie nodig.
Integratie is vaak het echte werk
De robot zelf is maar één onderdeel. Tooling, conveyors, safety, software en training bepalen succes. Lees: Automatisering met robots.
Veiligheid moet vanaf het begin mee
Robots zijn snel en krachtig. Zonder goede inrichting (zones, afscherming, noodstop) wordt het risicovol. Lees: Robotveiligheid in de industrie.
Industriële robot inzetten: waar begin je?
Een praktisch stappenplan op hoofdlijnen:
- Kies de taak (bijv. palletiseren, picken, lassen)
- Analyseer variatie (altijd hetzelfde of veel verschillen?)
- Bepaal eisen: payload, reach, snelheid, nauwkeurigheid
- Tooling kiezen: gripper/zuignap/las-/schroeftool
- Safety ontwerp: zones, scanners, hekken, e-stop
- Integratie: conveyors, PLC, quality checks
- Pilot en opschalen
Voor een bredere implementatie-aanpak: Automatisering met robots.
FAQ: Industriële robots
Wat is een industriële robot?
Een robot die in een industriële omgeving taken uitvoert zoals lassen, assemblage, verpakken of palletiseren.
Zijn industriële robots altijd robotarmen?
Nee. Robotarmen zijn het bekendst, maar er zijn ook delta-, SCARA- en gantry-systemen.
Wanneer kies je een cobot in plaats van een industriële robot?
Als flexibiliteit, samenwerking met mensen en variatie in taken belangrijker zijn dan maximale snelheid. Zie Cobot.
Zijn industriële robots gevaarlijk?
Ze kunnen gevaarlijk zijn door kracht en snelheid. Daarom is safety essentieel. Zie Robotveiligheid in de industrie.
Lees verder (logische vervolgstappen)
- Robotarm: Robotarm
- Cobots: Cobot
- Automatisering: Automatisering met robots
- Veiligheid: Robotveiligheid in de industrie
- Overzicht: Robots gids
