Robots komen in allerlei vormen: van robotarmen in fabrieken tot bezorgrobots op straat en robotstofzuigers in huis. Maar als je zoekt naar “soorten robots”, wil je meestal één ding: een duidelijke indeling die je helpt begrijpen welke robots er zijn, wat ze doen en waar ze het beste passen. In dit artikel krijg je een overzicht dat logisch is voor zowel beginners als professionals — inclusief voorbeelden, voordelen en wanneer je welke soort kiest.
Wil je het complete grote overzicht (definitie, onderdelen, toepassingen, veiligheid en toekomst)? Bekijk de Robots gids.
Soorten robots: 3 manieren om robots in te delen
Er zijn veel classificaties, maar deze drie zijn het meest bruikbaar:
- Op toepassing (industrie, service, thuis)
- Op vorm/structuur (arm, mobiel, humanoid)
- Op autonomie (afstand bestuurd → autonoom)
Je kunt robots in meerdere categorieën tegelijk plaatsen. Een “mobiele robot” kan bijvoorbeeld ook een “service robot” zijn.
Indeling op toepassing (meest gebruikt)
Industriële robots (fabriek & productie)
Dit zijn robots die repetitieve, nauwkeurige taken uitvoeren zoals lassen, assembleren, verpakken en palletiseren. Ze zijn vaak snel, sterk en zeer precies.
Typische voorbeelden
- Robotarm in een productielijn
- Delta-robot voor pick-and-place
- Lasrobot in de auto-industrie
Lees verder: Industriële robots en Robotarm.
Cobots (collaborative robots)
Cobots zijn robots die ontworpen zijn om dichter bij mensen te werken. Ze worden vaak ingezet voor flexibele taken (kleinere series, wisselende producten) waar samenwerking met medewerkers handig is.
Typische voorbeelden
- Cobot die schroeft of monteert naast een operator
- Cobot die producten oppakt en positioneert (met vision)
- Cobot in een kleine werkcel zonder zware afscherming (afhankelijk van risicoanalyse)
Lees verder: Cobot en voor veiligheid: Robotveiligheid in de industrie.
Service robots (buiten de fabriek)
Service robots werken in omgevingen die minder voorspelbaar zijn: ziekenhuizen, magazijnen, scholen, restaurants of openbare ruimtes. Ze zijn vaak mobiel en moeten omgaan met mensen, obstakels en dynamische situaties.
Belangrijkste subtypes
- Zorgrobots: ondersteuning bij zorgprocessen, monitoring, revalidatie of sociale begeleiding → Zorgrobot en Robot in de zorg: voorbeelden
- Logistieke robots: transport, orderpicking ondersteuning, sorteren → Robot in magazijn & logistiek
- Bezorgrobots: last-mile of campus delivery → Bezorgrobot
- Onderwijsrobots: leren programmeren en STEM-vaardigheden → Robot in onderwijs
- Horecarobots: serveren, runner-taken, opruimen, begeleiding → Robot in horeca
Consumer robots (voor thuis)
Dit zijn robots die je als consument koopt. Ze zijn meestal gericht op gemak en routine: schoonmaken, tuinonderhoud en soms beveiliging/monitoring.
Typische voorbeelden
- Robotstofzuiger → Robotstofzuiger
- Robotmaaier → Robotmaaier
Keuzehulp:
Let ook op data en privacy: Robot in huis: veiligheid & privacy
Indeling op vorm/structuur (hoe ziet de robot eruit?)
Deze indeling helpt vooral als je wilt begrijpen “wat voor type machine” je bedoelt.
Robotarmen (manipulators)
Robotarmen zijn sterk in grijpen, positioneren en herhalen. Ze kunnen 4–7 (of meer) bewegingsassen hebben en werken met verschillende tools (grippers, zuignappen, lassers). Meer: Robotarm.
Mobiele robots (rijden/rollen)
Mobiele robots bewegen door ruimtes en zijn vaak sterk in transport en logistiek. In magazijnen zie je vaak AMR/AGV-achtige systemen. Meer: Robot in magazijn & logistiek.
Humanoid robots (mensvorm)
Humanoids hebben een mensachtige vorm en zijn interessant voor omgevingen die “voor mensen gebouwd” zijn. Ze zijn technisch complex (balans, energie, veiligheid) en worden vaak besproken in innovatie- en toekomstcontext. Meer: Humanoid robot.
Sociale robots (interactiegericht)
Sociale robots zijn ontworpen om met mensen te communiceren. Ze hoeven niet humanoid te zijn: het belangrijkste is interactie (spraak, expressie, begeleiding). Meer: Sociale robots en Mens–robot interactie.
Indeling op autonomie (hoe zelfstandig is de robot?)
Dit bepaalt vaak de complexiteit en risico’s.
Teleoperated (op afstand bestuurd)
De mens bestuurt direct. Voordeel: controle. Nadeel: minder schaalbaar en afhankelijk van operator.
Semi-autonoom (mens + robot)
Robot doet veel zelf, mens superviseert of geeft doelen. Vaak de beste balans in echte omgevingen.
Autonoom (zelfstandig binnen grenzen)
Robot navigeert/handelt zelfstandig met regels en veiligheidssystemen. Belangrijk: “autonoom” is in praktijk bijna altijd binnen beperkingen (zones, scenario’s, failsafes).
Welke soort robot past bij jouw situatie? (snelle keuzehulp)
Kies industriële robot als…
- de omgeving voorspelbaar is (productielijn)
- je hoge snelheid/precisie nodig hebt
- je repetitieve taken hebt met duidelijke ROI → Start: Industriële robots
Kies cobot als…
- mensen en robot dichtbij moeten samenwerken
- je flexibiliteit wilt (kleine series, wisselende taken)
- je sneller wilt herinrichten dan met zware robotcellen → Start: Cobot
Kies service robot als…
- de omgeving dynamisch is (mensen, obstakels, variatie)
- je processen wilt ondersteunen in zorg/logistiek/horeca → Start: Robot in magazijn & logistiek of Zorgrobot
Kies consumer robot als…
- je gemak en routine wilt (schoonmaak/tuin)
- je installatie en onderhoud simpel wilt houden → Start: Robotstofzuiger of Robotmaaier
Waarom “onderdelen” en “veiligheid” je keuze beïnvloeden
Robots verschillen niet alleen in uiterlijk, maar vooral in:
- sensoren (hoe goed zien/voelen ze?),
- actuatoren (hoe sterk/snel zijn ze?),
- control/software (hoe veilig en stabiel reageren ze?),
- integratie (werken ze in jouw proces?).
Meer uitleg: Robot-onderdelen: sensoren en actuatoren.
En veiligheid is altijd onderdeel van de keuze:
- industrie: afscherming, zones, risicoanalyse → Robotveiligheid industrie
- thuis: privacy, accounts, updates → Robot in huis: veiligheid & privacy
FAQ: Soorten robots
Wat zijn de belangrijkste soorten robots?
Industriële robots, cobots, service robots (zorg/logistiek/onderwijs/horeca), humanoid/sociale robots en consumer robots (zoals robotstofzuigers en robotmaaiers).
Is een robotstofzuiger een echte robot?
Ja, omdat hij sensoren gebruikt, beslissingen neemt (route/navigatie) en fysieke acties uitvoert (rijden en schoonmaken). Zie Robotstofzuiger.
Wat is het verschil tussen een industriële robot en een cobot?
Industriële robots zijn vaak sneller/sterker en werken herinnerlijk in afgeschermde zones. Cobots zijn gemaakt voor samenwerking, maar veiligheid blijft afhankelijk van toepassing. Zie Cobot.
Zijn humanoid robots hetzelfde als sociale robots?
Niet per se. Humanoid gaat over vorm (mensachtig). “Sociaal” gaat over functie (interactie). Zie Humanoid robot en Sociale robots.
Lees verder (logische vervolgstappen)
- Basisdefinitie: Wat is een robot?
- Onderdelen: Robot-onderdelen: sensoren en actuatoren
- Verschil met AI: Robot vs AI
- Grote gids: Robots gids
